Pod Znakami Oręża – dzieje sztandaru i flagi w Wojsku Polskim
Sztandary, które przetrwały wojnę. Multimedialna ekspozycja „Pod Znakami Oręża” na Placu Piłsudskiego.Od 21 czerwca do 31 grudnia 2026 roku na Placu Piłsudskiego w Warszawie będzie dostępna bezpłatna ekspozycja multimedialna „Pod Znakami Oręża – dzieje sztandaru i flagi w Wojsku Polskim”.
Instalacja opowiada o symbolach, które przez pokolenia wyznaczały tożsamość jednostek wojskowych, towarzyszyły żołnierzom podczas przysięgi i walki, a w obliczu zagrożenia były chronione nawet za cenę życia. Projekt Fundacji Nova Fortis zostanie zaprezentowany w pawilonie ekspozycyjnym w sąsiedztwie Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie. Symboliczna lokalizacja wzmacnia przekaz ekspozycji: sztandar i flaga ukazane są nie tylko jako element ceremoniału, lecz przede wszystkim jako znaki honoru, wspólnoty, pamięci i ciągłości państwa.
Centralnym elementem instalacji jest biały sztandar o wymiarach 75 × 75 cm, zamocowany na drzewcu zwieńczonym orłem. Na jego powierzchni wyświetlany jest mapping prezentujący wybrane sztandary i proporce jednostek Wojska Polskiego. Obrazowi towarzyszą informacje tekstowe i narracja lektorska, prowadzące odbiorcę od powstania danego sztandaru, przez jego symbolikę i znaczenie dla jednostki, aż po dramatyczne losy wojenne oraz współczesne odkrycia.Do wybuchu II wojny światowej Wojsko Polskie nadało jednostkom około 230 sztandarów. W czasie działań wojennych wiele z nich ukrywano, zakopywano lub niszczono, aby nie trafiły w ręce przeciwnika. Ta historia nie jest jednak zamknięta. W 2025 roku, po ponad 86 latach, odnaleziono ukryty sztandar 68. Wrzesińskiego Pułku Piechoty. Tego samego roku, 2 maja – w Dniu Flagi Rzeczypospolitej Polskiej – odkryto także sztandar i proporzec 4. Pułku Strzelców Podhalańskich.
„Chcemy pokazać, że historia Wojska Polskiego nie jest zamkniętym archiwum. Każdy odnaleziony sztandar przywraca pamięć o konkretnej jednostce i ludziach, którzy pod nim służyli. Dzięki technologii mappingu możemy opowiedzieć tę historię w sposób atrakcyjny, ale zarazem godny miejsca, w którym ekspozycja jest prezentowana” – Paweł Świderski, Prezes Zarządu Fundacji Nova Fortis.
Ekspozycja ma formułę otwartą i będzie widoczna z zewnątrz pawilonu. Nie obowiązują bilety ani zapisy. Prezentację będzie można uruchomić za pomocą przycisku, a umieszczony przy instalacji kod QR umożliwi przejście do strony projektu z dodatkowymi materiałami: osią czasu, ciekawostkami, notami historycznymi oraz słownikiem pojęć dotyczących symboliki wojskowej.
POZNAJ DZIEJE SZTANDARU I FLAGI!
OŚ CZASU DLA DZIECI / TIMELINE FOR KIDS
SŁOWNICZEK POJĘĆ / GLOSSARY OF TERMS
Dofinansowano ze środków Ministerstwa Obrony Narodowej.
